"İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti" hazırlıkları kapsamında tadilat yapılan tarihi Kapalıçarşı`da, telefon ve elektrik kablolarının yer altına alınacağı ve çevresinde bulunan bazı kaçak binaların yıkılacağı bildirildi.
Kapalıçarşı`daki tadilat çalışmalarına ilişkin AA muhabirine bilgi veren Kapalıçarşı Esnafları Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Fırat, "İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti" hazırlıkları çerçevesinde çarşının çevre düzenlemesiyle ilgili olarak belediyenin bir çalışması bulunduğunu kaydetti.
Bu çalışmada, çarşının çevresinin açılacağını ve bir kısmı boş olan bazı kaçak binaların yıkılacağını kaydeden Fırat, "Bunların bir kısmı kuyumcu atölyeleriydi. Ruhsatları iptal oldu. Çalışmıyorlar, enkazları yıkılacak. Çarşı eski kimliğine dönecek. Bir buçuk yıl içinde burayı temizleyecekler" dedi.
Fırat, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından üstlenilen rölove çalışmaları için de bir proje hazırlanacağını, 30-40 mühendisten oluşacak büyük bir ekibin yürüteceği bu çalışmanın yaklaşık 6 ay süreceğini bildirdi.
KAPALIÇARŞI`NIN ÖNEMİ
İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi`nin (İSKİ) de çarşının altyapısını sokak sokak elden geçirdiğine işaret eden Fırat, "28 cadde kaldı. Şu anda mevsim itibarıyla sezon uygun değil, bir müddet sonra tekrar başlayacağız. Kanalizasyonlar bir daha açılmasın diye İSKİ tarafından depreme de dayanıklı yapılıyor. Parasını ise esnaf karşılıyor. Altyapı çalışmaları, tarihi dokuya uygun yapılıyor. Bütün telefon ve elektrik kabloları da yer altına alınıyor" diye konuştu.
Fırat, esnafın da maddi katkı sağladığı bu tadilat ve tamirat çalışmalarının tamamının, Kapalıçarşı`nın yapısı gereği 2010`a yetişmeyeceğini düşündüğünü söyledi.
Kapalıçarşı`da 3 bin 600 iş yeri, 21 iş hanı, 40 bin metre kare alan üzerine oturmuş 30 bin 500 metre kare kapalı alan, 25 bin çalışan, 2 cami, 1 mescit, 1 postane, 6 banka şubesi, 1 sağlık merkezi, 68 cadde ve sokak, 28 kapı, özel güvenlik teşkilatı ve polis karakolu bulunduğunu bildiren Fırat, çarşının dünyanın en büyük ve en eski çarşılarından biri olduğunu ifade etti.
Fırat, turizm sezonunda günde ortalama 400 bin, kış aylarında da günde 250 bin kişinin ziyaret ettiği çarşıda, "Tahtakale" olarak bilinen serbest döviz borsası, altın borsası, 1100 kuyumcu, 500 halıcı, 93 yiyecek içecek dükkanı, 250`den fazla derici, 200`den fazla tekstilci ve çok sayıda hediyelik eşya satışı yapan iş yeri bulunduğunu belirterek, Türkiye`nin altın ihracatının yaklaşık yüzde 60`ının da Kapalıçarşı`dan yapıldığını kaydetti.
"FUARLARA EV SAHİPLİĞİ YAPMAK İSTİYORUZ"
Bu kadar geniş ve 550 yıllık tarihi bir mekanda, önümüzdeki yıldan itibaren festivaller düzenlemek istediklerini vurgulayan Hasan Fırat, ilgili kurumlarla konuya ilişkin görüşmelerinin sürdüğünü ifade ederek, "Haziran ayı başında bir hafta sürecek `Uluslararası Altın Fuarı`na ev sahipliği yapmak istiyoruz. `Halıcılık Fuarı`na da ev sahipliği yapabiliriz" dedi.
Fırat, özellikle yaz aylarında pazar günleri İstanbul`a gemiyle çok sayıda turist geldiğine işaret ederek, pazar günleri kapalı olan Kapalıçarşı`nın açık kalması için gerekli izinleri aldıklarını ve yılbaşından sonra bu konuya ciddi olarak eğileceklerini vurguladı.
Kapalıçarşı`nın tarihine ilişkin de bilgi veren Hasan Fırat, 1460 yılında şu anda "Cevahir Bedestan" denilen "İç Bedestan" oluşturulduğunu ve geliri Ayasofya`daki fakirlere tahsis edilen bu mekanın aynı zamanda akşamları Osmanlı`nın kasası olarak kullanıldığını kaydetti.
Fırat, İstanbulluların kıymetli eşyalarını, altınlarını, paralarını korunması için buraya emanet bıraktığını söyleyerek, daha sonra çarşının etrafında tahtadan alışveriş yerleri yapıldığını bildirdi.
Bu tahtadan alışveriş yerlerinde 2 kez yangın çıktığını dile getiren Fırat, çarşının 1650`den sonra kademeli olarak günümüzdekine benzer şekilde inşa edildiğini, 1894`teki depremde bazı bölümlerinin yıkıldığını ve zarar gören bölümlerin zamanla onarıldığını ifade etti.
Fırat, çarşının, 1954`de Beyazıt Kapısı`ndaki fesçilerden başlayıp, yorgancıların bulunduğu bölüme sıçrayan bir yangında büyük ölçüde kullanılamaz hale geldiğini ve 6 senelik geniş kapsamlı tamiratın ardından yeniden hizmete açıldığını da hatırlattı.
Zekeriya Gülün (AA)
