Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) 2008 yılı Sağlık Raporu açıklandı. WHO’nun resmi internet sitesinde yayımlanan ve 135 ülkeden elde edilen bilgilerle hazırlanan raporda sigara, ‘önlenebilir ölümlerin birinci ve en büyük nedeni’ olarak tanımlanıyor ve dünya genelinde ölüme neden olan ilk sekiz hastalığın altısının ardındaki ‘karanlık gücün’ sigara olduğuna dikkat çekiliyor.
Sigara kullanımını azaltmaya ve özellikle de gençlerin sigaraya başlamalarına engel olmaya yönelik önlemlerin, öncelikle gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde yeni yasalarla düzenlendiğine işaret edilen raporda, buna karşılık sigara kullanımındaki düşüşün hâlâ istenilen düzeyde olmadığı kaydediliyor.
Erkek azalıyor, kadın artıyor
Örgütün raporunda ilk sekiz ölüm nedeni, sıklık sıralamasına göre, iskemi (Belli bir bölgede kan akımının kesilmesi nedeniyle oluşan bölgesel, geçici kansızlık. Çoğu kez spazm ya da obstruktif nedeniyle atardamarda tıkanma sonucu ortaya çıkıyor) kalp hastalıkları, beyin damar hastalıkları, solunum yolları enfeksiyonları, kronik obstruktif (tıkanmaya bağlı) akciğer hastalıkları, HIV/AIDS, bağırsak hastalıkları, tüberküloz, trakea (soluk borusu), bronş ve akciğer kanserleri olarak belirtiliyor. Bu ‘ölüm listesi’nde yer alan sekiz hastalık tipinden HIV/AIDS’le bağırsak hastalıkları dışında kalanlar, bilim insanları tarafından doğrudan sigarayla ilişkilendiriliyor.
Raporda sigara içenler için hayli tedirgin edici açıklamalar yer alıyor. Buna göre, tütün mamulleri kullanan bir kişi, sigara nedeniyle ömründen ortalama 15 yıl kaybediyor. Raporda sigara içenlerin yarıya yakınının, sigara içmelerine bağlı kalp, damar ve benzeri hastalıklar nedeniyle hayatını kaybettiği belirtiliyor.
Rapora göre, dünyada sigaraya bağlı hastalıklar nedeniyle hayatını kaybedenlerin yüzde 80’iyse gelişmekte olan ülkelerin vatandaşları.
Tüm ülkelerin ortalaması göz önüne alındığında, dünya nüfusunun yüzde 22’si sigara içiyor. Bu oran, erkekler için yüzde 36, kadınlar için yüzde 8 olarak görülse de sigara içen erkek oranı azalma, kadın oranıysa artış eğilimi gösteriyor. Ülkeler açısından bakıldığındaysa Orta ve Doğu Avrupa’yla Güneydoğu Asya en yoğun sigara içilen coğrafyalar olarak göze çarpıyor.
Türkiye ilk 10 listesinde
Dünya genelinde içilen tüm sigaraların üçte ikisini sadece 10 ülke tüketiyor. Sigara kullanım alanlarına yeni düzenlemeler getiren Türkiye de bu ‘en kötü 10 içici’ listesinde yer alıyor. Türkiye, Bangladeş, Brezilya, Çin, Almanya, Hindistan, Endonezya, Japonya, Rusya ve ABD, sigara üreticilerinin ürettikleri sigaraların üçte ikisini sattıkları, en yoğun içici ülkeler olarak tanımlanıyor.
WHO, tüm ülkelere yaptığı ortak çağrıda, 2030 yılına yönelik projeksiyonlara göre, sigaraya bağlı hastalıklardan yaşamını yitireceklerin sayısında artış olduğunu belirterek, sigara karşıtı etkin önlemleri hayata geçirmeye davet ediyor. Dumansız ortamlar yaratılmasıyla sigara kullanıcılarını bırakmaya teşvik edecek programların desteklenmesini tavsiye eden WHO, aynı zamanda sigara üzerindeki vergilerin artırılması, uyarı ifadelerinin paketlerde yer alması ve sigara şirketlerinin reklamlarının yasaklanması, sponsorluklarına izin verilmemesi gibi önlemlerin daha etkili biçimde uygulanmasını istiyor.
WHO’ya göre, ülkelerin yarısına yakını tütün ve tütün mamullerinin kullanımına ilişkin tavsiye edilen önlemlerin herhangi birini henüz hayata geçirmiş değil
