İnternet ve mobil teknolojilerin hayatın her alanına girmesiyle birlikte dijital dolandırıcılık vakaları da hızla artış gösteriyor. Sahte mesajlar, taklit siteler, kimlik avı e-postaları ve sosyal medya tuzakları, her yaştan kullanıcıyı hedef alıyor. Uzmanlara göre dijital dolandırıcılık, artık sadece teknik bir mesele değil, aynı zamanda ciddi bir güvenlik ve bilinç sorunu.
Siber güvenlik uzmanları, “Dolandırıcılar teknolojiden çok insan psikolojisini hedef alıyor. Panik, korku ve acele duygusu oluşturup kişileri hataya sürüklüyorlar” uyarısında bulunuyor.
En Yaygın Dijital Dolandırıcılık Yöntemleri
1. Kimlik Avı (Phishing) Saldırıları
Kimlik avı, sahte e-posta, SMS veya internet siteleri aracılığıyla kullanıcıların şifre, kart bilgisi ve kişisel verilerini ele geçirmeyi amaçlayan yöntemdir. Banka, kargo firması, e-Devlet veya büyük markaların adı kullanılarak gönderilen mesajlarda genellikle “Hesabınız askıya alındı”, “Ödül kazandınız”, “Paketiniz yolda” gibi ifadeler yer alır.
Uzmanlara göre:
“Gerçek kurumlar, kullanıcıdan asla link üzerinden şifre veya kart bilgisi istemez. Bu tür mesajlara tıklamak bile risk oluşturur.”
2. Sahte Alışveriş Siteleri
Özellikle kampanya dönemlerinde ortaya çıkan sahte e-ticaret siteleri, çok düşük fiyatlarla kullanıcıları cezbederek ödeme bilgilerini ele geçirir. Site tasarımları birebir gerçek markaları taklit edebilir.
Uzmanlar şu uyarıyı yapıyor:
“Bir ürün piyasa değerinin çok altında satılıyorsa mutlaka şüphe edilmelidir. Güvenli ödeme altyapısı, SSL sertifikası ve firma bilgileri mutlaka kontrol edilmelidir.”
3. Sosyal Medya Üzerinden Dolandırıcılık
Instagram, Facebook ve WhatsApp gibi platformlarda sahte çekilişler, yatırım vaatleri ve taklit hesaplar sıkça kullanılıyor. “Hediye kazandınız”, “Yatırım yapın kısa sürede katlayın” gibi mesajlarla kullanıcılar kandırılıyor.
Siber suç uzmanları, “Resmi hesap gibi görünen profiller bile taklit olabilir. Mavi tik, takipçi sayısı ve paylaşımların geçmişi dikkatle incelenmeli” diyor.
4. Sahte Teknik Destek ve Virüs Uyarıları
Bazı sitelere girildiğinde ekrana gelen “Bilgisayarınız virüs kaptı, hemen bizi arayın” tarzı uyarılar, kullanıcıyı paniğe sevk ederek dolandırıcıların verdiği numaraları aramaya yönlendirir. Ardından ücretli sahte yazılımlar satılır veya uzaktan erişimle bilgisayara girilir.
Uzmanlara göre:
“Gerçek yazılım firmaları asla bu şekilde ekrandan numara vererek arama istemez. Bu tür uyarılar kapatılmalı ve kesinlikle işlem yapılmamalıdır.”
5. Sahte Yatırım ve Kripto Para Tuzakları
Son yıllarda en çok mağduriyet yaşanan alanlardan biri de sahte yatırım platformlarıdır. Kısa sürede yüksek kazanç vaadiyle kullanıcıdan para talep edilir, ilk aşamada küçük kazançlar gösterilerek güven kazanılır, ardından para tamamen kaybolur.
Finans ve siber güvenlik uzmanları, “Garanti kazanç vaadi dolandırıcılığın en net göstergesidir. Lisanssız ve denetimsiz platformlardan kesinlikle uzak durulmalıdır” uyarısında bulunuyor.
Dijital Dolandırıcılıktan Korunmak İçin Alınması Gereken Önlemler
Güçlü Şifre ve İki Aşamalı Doğrulama
Her platform için farklı ve güçlü şifreler kullanmak, iki aşamalı doğrulamayı aktif etmek en temel güvenlik adımlarındandır. Doğum tarihi, telefon numarası gibi kolay tahmin edilebilir şifrelerden kaçınılmalıdır.
Bilinmeyen Linklere Tıklamayın
SMS, e-posta veya sosyal medya üzerinden gelen linkler mutlaka şüpheyle karşılanmalıdır. Kurumların resmi sitelerine doğrudan tarayıcıdan adres yazarak girilmelidir.
Kişisel Bilgileri Paylaşırken Dikkat
TC kimlik numarası, banka bilgileri, tek kullanımlık şifreler ve kart bilgileri hiçbir koşulda üçüncü kişilerle paylaşılmamalıdır. Banka ve resmi kurumlar bu bilgileri telefon veya mesaj yoluyla istemez.
Güncel Yazılım ve Antivirüs Kullanımı
Cihazların işletim sistemi ve uygulamaları güncel tutulmalı, güvenilir antivirüs programları kullanılmalıdır. Güncellemeler, bilinen güvenlik açıklarını kapatarak saldırı riskini azaltır.
